เครื่องคำนวณต้นทุนอาหารต่อจาน
คำนวณต้นทุนวัตถุดิบต่อจานสำหรับร้านอาหาร
เครื่องคำนวณต้นทุนอาหารต่อจานคืออะไร
ต้นทุนอาหารต่อจาน (Food Cost) เป็นตัวเลขที่ร้านอาหารทุกขนาดต้องรู้ก่อนตั้งราคาเมนู เพราะถ้าไม่คำนวณให้ดี อาจตั้งราคาต่ำเกินจนกำไรบางหรือขาดทุนโดยไม่รู้ตัว โดยเฉพาะเมนูที่มีวัตถุดิบหลายอย่างและราคาผันผวนตามฤดูกาล
เครื่องมือนี้ให้กรอกรายการวัตถุดิบและปริมาณที่ใช้ต่อจาน แล้วคำนวณต้นทุนรวมให้อัตโนมัติ พร้อมแนะนำราคาขายที่ควรตั้งจากเป้าหมาย Food Cost % ที่กำหนด (ค่าเริ่มต้น 30% ซึ่งเป็นมาตรฐานที่ร้านอาหารส่วนใหญ่ใช้)
สูตรคำนวณ
Food Cost% = (ต้นทุนวัตถุดิบต่อจาน ÷ ราคาขาย) × 100ราคาขายแนะนำ = ต้นทุนต่อจาน ÷ (Food Cost% เป้าหมาย ÷ 100)ตัวอย่างการคำนวณ
ตัวอย่าง: เมนูหนึ่งจานใช้วัตถุดิบรวมต้นทุน 45 บาท ตั้งเป้า Food Cost 30% → ราคาขายแนะนำ = 45 ÷ 0.30 = 150 บาท
ถ้าตั้งราคาขายจริงไว้ที่ 120 บาท จะได้ Food Cost% = 45÷120×100 = 37.5% ซึ่งสูงกว่าเป้าหมาย หมายความว่าเมนูนี้กำไรบางกว่าที่ควรจะเป็น
คำถามที่พบบ่อย
Food Cost 30% คือมาตรฐานที่ต้องใช้เสมอไหม
ไม่จำเป็นเสมอไป 30% เป็นค่าที่ร้านอาหารทั่วไปนิยมใช้เป็นจุดเริ่มต้น แต่ร้านที่มีต้นทุนอื่น (ค่าเช่า ค่าแรง) สูงหรือต่ำต่างกัน อาจปรับเป้าหมายให้เหมาะกับโครงสร้างต้นทุนของตัวเองได้
ต้องรวมค่าเครื่องปรุงพื้นฐานอย่างเกลือ น้ำมัน เข้าไปด้วยไหม
ควรรวม แม้จะเป็นจำนวนเล็กน้อยต่อจาน แต่ถ้าขายจำนวนมากต่อวัน ต้นทุนเล็ก ๆ เหล่านี้จะสะสมกลายเป็นตัวเลขที่มีนัยสำคัญต่อกำไรรวม
ราคาวัตถุดิบขึ้นบ่อยควรทำอย่างไร
ควรทบทวนต้นทุนต่อจานเป็นระยะ โดยเฉพาะเมนูที่ใช้วัตถุดิบราคาผันผวน เช่น เนื้อสัตว์หรือผักตามฤดูกาล เพื่อปรับราคาขายหรือปรับสูตรให้ Food Cost ยังอยู่ในเป้าหมาย